por Xoán Carlos Domínguez Alberte no Sermos Galiza:
A pasada quinta feira 24 de abril celebrouse en Compostela a fase final do concurso de relato oral “Tíralle da lingua”, que, cada curso convoca entre a comunidade escolar a AS-PG.
A pasada quinta feira 24 de abril celebrouse en Compostela a fase final do concurso de relato oral “Tíralle da lingua”, que, cada curso convoca entre a comunidade escolar a AS-PG.
Marcos Maceira preside desde o pasado sábado a Mesa Pola Normalización Lingüística. Licenciado en Historia e xestor cultural, presentou unha candidatura de continuidade co labor realizado durante doce anos polo seu predecesor Carlos Callón. As mobilizacións en defensa do galego e as denuncias polas discriminacións que seguen a sufrir os seus falantes centrarán o seu traballo nos próximos anos. Maceiras, malia recoñecer os avances que ten acadado a lingua galega, denuncia que nos últimos anos o retroceso é claro.
En que situación está o galego tras cinco anos do Goberno de Núñez Feijóo?
A situación do galego hoxe é a peor con diferenza de tódalas linguas que hai no Estado español. Vemos como o catalán ou o eusquera soben en falantes e como o galego está en retroceso. A política do goberno de Feijóo ten moito que ver con esa situación. Os dereitos dos galegos falantes non existen. No ensino é o único sitio do Estado no que está prohibido impartir determinadas materias en galego.
Para que teña difusión entre o alumnado, pódese organizar unha actividade para dar a coñecer os/as candidatos/as por medio dun mural, panel ou taboleiro no que se penduren as súas imaxes, a biografía e novas relacionadas con eles, tanto da súa faceta profesional como de apoio á lingua. Tamén se poden proxectar a través dos sitios web dos equipos e centros (páxinas, blogues, redes sociais...), nos que ademais se pode recorrer a vídeos dos protagonistas.
Finalmente, pódese organizar unha votación entre o alumnado e o profesorado a través de urna ou de medios electrónicos premiando a participación con algún agasallo simbólico.
Son o mito, o fogar acolledor, os berros feros; voz veraz, palabras olvidadas, romance enmeigado, son de Lúa, inmortal soño: lingua de utopía pura
Vou á cama e durmo, tranquila. Os ventos calan sen razón, silencio alarmante. Síntome esquecida, soa na Lúa. Fantasía, soño, engano de agonía cega.
A lingua é o principal elemento que distingue o xénero humano de calquera outra especie animal. A diversidade de linguas é mostra da diversidade humana. Sen idioma, o desenvolvemento cultural, económico, social de cada un dos pobos que conformamos a humanidade non sería posíbel. Sen lingua de seu os pobos non só non avanzan, desaparecen.
Benquerida e sempre estrañada avoa:
Andamos neste tempo revolto de muda estacional que ti sempre clasificabas como entretempo, acaído tanto para a primavera como para o outono, e que sempre me parecía que debía ser a nosa terceira estación galega de tránsito cíclico entre o verán e o inverno.
Emprego ‘senlleira’ no senso de só, en solitario, sen compaña. Andan a falar de faceren rutas polos andares de Xosé María Díaz Castro. Seguindo lugares e fontes, camiños e carreiros, insuas, caneiros, soutos, fragas e mesmo penedos ou pontes. E de seguriño que ficaremos prendidos e namorados das paisaxes. E mirando polos seus ollos, tamén a nós, “a beleza nos ferirá para sempre”.
Hai dous tipos de persoas: as que saben sumar e as que non. Parece moi sinxelo pero isto da adición ten o seu aquel, porque neste mundiño non todo é o que parece e, xa que logo, un máis un ben pode resultar tres e mesmo catro. Eu aprendino rápido, supoño que por ser eu andaluza e vir dunha terra cuxa identidade actual está construída sobre os alicerces dun mosaico de culturas ancestrais. Ou seica é legado dunha devanceira fenicia, comerciante ela e ben dotada para os números; que xa se sabe, “amighiños si, pero a vaquiña polo que vale”. E canto vale unha lingua? Canto vale o galego?
ANDAN XA a circular por aí nomes de posíbeis dedicatarios das Letras Galegas 2015. Por exemplo o ‘Foro E. Peinador’, integrado por nove empresarios, reclámao para Enrique Peinador ou Isidro Parga Pondal. Non dubido dos seus merecementos e do atinado que é recordarnos que a nosa lingua pode e debe estar ligada ao mundo empresarial. Tamén eu o desexo para Fiz Vergara, Xela Arias, Luísa Villalta e Manuel María por citar só as que en vida me foron máis próximas. Porén, señores e señoras académicas, é vergoñento que a estas alturas Don Ricardo Carballo Calero (e tamén don Ricardo Carvalho Calero) non tivese o seu 17 de maio con todo o que isto suporía de exhumación, estudo e publicidade da súa obra, que á fin iso é o que fica despois dos fastos, oficiais e non oficiais, cos que se celebra un autor ou autora de noso.
Estimada Sra.,Estes días xerouse unha polémica, que puidemos seguir a través do xornal La Voz de Galicia, despois de que vostede respondese o envío dun Curriculum vitae cun correo electrónico no que mostraba o seu desprezo polo coñecemento do idioma galego. Dende logo, como propietaria do Hotel Rural Arredondo, ten plena liberdade de escoller o persoal segundo os criterios que considere; pero non ten ningún dereito a desprezar unha persoa por indicar que ten un bo dominio da lingua galega.
Nunca acontecera tal cousa desde que se fundara a Real Academia Galega; pero foi así: unha ampla representacións dos seus académicos co seu presidente reuníronse co Foro E. Peinador os pasados días no Balneario de Mondariz para debatermos proxectos de normalización lingüística. A anfitrioa de tal encontro foi a Fundación Mondariz-Balneario que retomando o fío da historia quixo rememorar aquelas xuntanzas que Enrique Peinador Lines tiña por costume convocar para poñer en marcha iniciativas que artellasen a sociedade galega arredor da innovación e galeguidade; un idealista e ilusionador de grata memoria.
Vivir do conto. A frase utilízase recorrentemente para reclamar autenticidadenas condutas. Asi llelo expliquei aos amigos Armando Fernández e Xosé Lamelas na entrevista que me fixeron para a audición radial “Sempre en Galicia” que desde Radio Cornellá emiten todos os sábados para a colectividade galega en Catalunya.
Takekazu Asaka é profesor de Filoloxía Románica da Universidade Tsudajuku de Toquio, a súa cidade natal, onde leva un bo quiñón de anos facendo de embaixador da lingua e da cultura galegas; e desde que en 1989 veu a Galicia por vez primeira, as semanas que cada verán pasa entre nós exerce como auténtico brigadista na defensa da lingua galega, o que o leva a usala sempre con naturalidade en calquera situación e a reclamar, por ex., que nun restaurante lle dean a carta en galego ou a pedir que lle falen neste idioma, o que ten descolocado xente con moitos prexuízos sobre a utilidade da lingua galega que ve con estrañeza (e á vez cun aquel de admiración) como un xaponés se expresa en galego de xeito normal, aínda que cun sotaque particular.
Logo de anos de argumentarmos sobre o nome da cidade que tamén se coñece como Marineda (gloria haxa dona Emilia Pardo Bazán), parecería que se repuxese o uso histórico de Coruña ao falar castelán e a Coruña falando galego. Iso sen óbice para que a forma oficial, A Coruña, inclúa o artigo orixinario da lingua patrimonial. Con todo, hai xente a insistir no La castelán antes do nome...
As lectoras e os lectores, desde as nosas universidades e como faciana visíbel da lingua e a cultura galegas no mundo, estamos sempre atentas/os á realidade do noso país. Por iso non podemos máis que mostrar a nosa preocupación pola xestión na contratación do profesorado dos CELGA.Resulta de todo incomprensíbel que, pola lexítima reivindicación dunhas condicións de traballo dignas, se prescinda dos servizos dunhas persoas especialmente formadas e que levan anos realizando o seu labor de maneira profesional para beneficio da nosa sociedade. Ademais de sufrir un sistema de contratación irregular e precario, este colectivo foi un dos máis afectados pola escaseza de medios económicos destinados á normalización lingüística.Se as condicións para a promoción e a formación na lingua no noso país -moi especialmente entre aquelas persoas que deciden acreditar os seus coñecementos cos diplomas CELGA- non son axeitadas, o traballo que desenvolvemos desde os lectorados vese fondamente afectado. Moitos dos nosos estudantes aspiran a obter estes certificados oficiais e fai parte fundamental das nosas tarefas formalos para que o consigan. Presentamos os CELGA como diplomas de calidade contrastada internacionalmente. A imaxe que tratamos de proxectar é a dun sistema institucional consistente e impecable que quizais non estea a corresponder coa realidade.Por iso, desde a Universidade do Algarve, Universidade Federal da Bahia, Universidade de Bangor, Universidade Autónoma de Barcelona, Universidade de Barcelona, Universidade Libre de Berlín, Universidade de Deusto, Universidade de Granada, Universidade de Heidelberg, Universidade de Kiel, Universidade Complutense de Madrid, Universidade do Minho, Universidade Nova de Lisboa, Universidade do País Vasco / Euskal Herriko Unibertsitatea, Universidade do Estado do Rio de Janeiro, Universidade de Salamanca, Universidade de São Paulo, Universidade de Varsovia, Universidade de Zadar desexamos enviar unha forte e agarimosa aperta ás/ós compañeiras/os do colectivo de formadores e avaliadores do CELGA e erguer a voz nestas liñas denunciando unha actitude inconcibíbel por parte dunha administración que ten o deber estatutario de defender a promoción e a difusión do noso máis valioso patrimonio cultural.
CASTELAO dixo que se aínda somos galegos é "por obra e gracia do noso idioma". Certo. Se perdésemos a lingua que nos define, perderiamos un dos nosos maiores atributos como pobo. Non digo que para amar e defender este noso vehículo de comunicación haxa que residir necesariamente fóra da Galicia. Pero case o afirmo tras vivir corenta anos máis alá das nosas fronteiras.
O día 1º de decembro de 1979, falecía en Vigo Eduardo Blanco Amor. Coa súa morte a literatura galega perdía un dos mellores cultivadores da novela. O Concello de Redondela por aquelas datas quixo amosar o seu pesar por tal perda convidando aos concellos galegos a participar na primeira iniciativa cultural municipalista coa creación dun premio que levase o seu nome. A resposta foi inmediata: trinta e cinco corporacións municipais aprobaban nos respectivos plenos o apoio con cadansúa aportación de vintecinco mil pesetas para poñer en marcha un proxecto que habería ir rotando polos concellos mediante sorteo.
O día 4 de abril, escribía no Faro de Vigo X.L Méndez Ferrín “O pasado 1 de abril ouvinlle unhas declaración públicas á Secretaria de Estado de Educación, Formación Profesional e Universidades. Falaba esta señora das deficiencias educativas que se aprezan "en nuestros aulas". Así mesmo dixo.”
Despois do comezo co desmantelamento lexislativo, chegou o desmantelamento económico, técnico e humano. Unha xestión da Secretaría Xeral de Política Lingüística da Xunta que só pode ser entendida co obxectivo de desarticular o proceso de normalización da lingua galega. Desde a CTNL cremos que isto non pode seguir así e que, ou se dá un inesperado, inmediato e radical cambio a esta situación, ou o secretario xeral de Política Lingüística encargado de executar ese desmantelamento ten que asumir responsabilidades políticas e presentar a súa dimisión
Benvidos a todas e todos:
Tería que comezar dando as GraZas, como é costume, por moitos motivos: Primeiramente porque este colectivo, Vagalumes, que adoita recibir ás persoas que participamos ou asistimos aos seus actos coma membros do seu fogar,... Tería que lle agradecer mil cousas a Eva, aos meus país, a Xosé e Andrés (os meus sobriños), aos meus avós, aos meus irmáns e cuñadas, aos meus curmáns, a Maka e Olimpio Arca, Ana Mosquera, Silvia Fernández e Jean Remérand,... a Manuel Núñez, Xosé Luna, Paulo Escariz, Alfredo Barros, Suso Rodríguez e o colexio do Foxo (coas súas mestras e mestres). Tería que comezar dando as grazas ao Fervedoiro por me dar acollida coas miñas lideiras, a todos os amigos e amigas que até aquí vindes hoxe, a todos os que vos desprazades dende outros lugares; a Xoán Carlos Garrido, e a Cibrán Arxibai por recibíresme cos brazos abertos para realizar esta presentación.
O pasado 21 de marzo seica se celebraba o Día da Poesía. No meu centro tivemos a sorte de poder contar coa presenza do poeta Raúl
Gómez Pato, acompañado do guitarrista Héctor Lorenzo ao que podemos ver moitas veces acompañando as voces de Uxía Senlle ou de Naja Shami.Todo un luxo. Para aqueles que non o puideron disfrutar, non hai palabras que poidan describir esa xornada.Hoxe, 1 de abril, comezan os cursos CELGA en distintas localidades do país. Estes cursos, moitas veces obxecto de polémica, están nestes momentos no centro da crítica: Consellaría de Educación e a Secretaría Xeral de Política Lingüística deciden prescindir do profesorado colaborador habitual e ofrecer a posibilidade de os impartiren a docentes co seu posto de traballo consolidado. O reclamo para o funcionariado o pagamento como horas extras.
E nunca máis un paso atrás, NUNCA MÁIS!!!!
Trazamos un camiñoque arranca esta mañá co Cola-Cao e os cereais.Bos días en galego, por que non?Espreguízome con Doraemon, que saca do seu peto máxico o Xabarín Club.Baixo os chanzos da escaleira, saio da casa co pé dereito, coa mochila e co noso galego.E xa estou no mundo, no meu mundo, no teu mundo galego!!
GALEGO, O PASO ADIANTEMiraremos atrás só para disfrutar do moito que avanzamos.
Os meus amigos espéranme na rúa,- EH! Viches que cambiei o meu perfil?Si, eu dei o paso adiante co galego.A que esperas ti?- Quen nos ía dicir que estaría ben whassapear en galego!. Non si?- Abofé que si.GALEGO, O PASO ADIANTE- Pincha hoxe mesmo no “hashtags”do teu Twitter:# GALEGOe verás cantos estamos conectados no mundo.
GALEGO, O PASO ADIANTEEsta nosa Penélope que tece e tece no galegoe NUNCA DESTECE.Paso a paso construímos un mundo novo, o noso mundo, o noso mundo futuro, co noso idioma galego. Somos NÓS os que decidimos onde empregalo, alí onde vaiamos: no instituto, na vila ou na cidade, tanto ten: virá con NÓS.GALEGO, O PASO ADIANTEEste fío invisible e forte que é a lingua vén ao noso carón alá onde vaiamos; ensinémoslla ao mundo en twiter, en facebook...poñamos o xermolo en cada faro,en cada deserto,en cada estrada,en cada boca que desperta ao mundo.GALEGO, O PASO ADIANTEo paso que damos nós cara ao futuro,nós, sinós decidimos empregar a nosa lingua.
GALEGO, O PASO ADIANTENos camiños do mundo enteiro, haberá un corazón galego que latexará co noso acento: sen pudor, sen vergoña , sen prexuízos que abafen a nosa valentía e a nosa responsabilidade de representar a Galicia.
Porque nos une, porque nos fai máis fortes e porque nos identifica na “tea dos teus soños” DÍAZ CASTRO.
Declaro
Que me gustaría que o galego se visibilizase máis na prensa e que, polo tanto, cando me
expreso en galego, se as miñas declaracións son recollidas en medios de comunicación do
país, estas se reflictan e difundan en lingua galega.
Amigas e amigos de Prolingua, alédome que vos gustase a canción. Grazas. A idea de botar man da música e da palabra é para ofrecer un aloumiño, unha canción, un afago de desexos e tenrura.