Quero aplicar a miña ciencia á lingua para pintar a face do noso maior ben colectivo: o galego







Amosando publicacións coa etiqueta Unesco. Amosar todas as publicacións
Amosando publicacións coa etiqueta Unesco. Amosar todas as publicacións

xoves, 2 de marzo de 2023

Medrar en galego

 


por Marcos Maceira en Nós Diario:

O 21 de febreiro celebrouse o Día internacional da lingua propia (materna na denominación da UNESCO que, aínda deixando clara a intención de promover as linguas minorizadas e a importancia da transmisión interxeneracional, resulta un termo confuso por obviar que as linguas son feitos sociais que se desenvolven en sociedades e realidades concretas e que, por tanto, traspasan as relacións familiares e moito máis as maternofiliais). Asistimos en tal día á celebración da efeméride sen que os festexos obriguen a nada máis que aos propios festexos. Ningunha mención oficial a cal é a situación da transmisión do galego, de que facer para reparala ou as obrigas e garantías que os poderes públicos deben dar ao respecto. 

martes, 14 de febreiro de 2023

A ponte

Uxía (Galiza), Chico César (Brasil), Celina da Piedade (Portugal), Cheny Wa Gune (Moçambique) con letra e música de Uxía, Sérgio Tannus protagonizan esta peza musical, "A ponte", para celebrar o recoñecemento de Ponte... nas ondas pola UNESCO

xoves, 30 de xullo de 2015

Para unha nova e verdadeira política a prol do galego

por Marcos Maceina, no Sermos Galiza:

Coa lembranza activa de Rosalía, ás portas de conmemorarmos o centenario das Irmandades da Fala, e tras avaliarmos o escaso nivel de cumprimento dos principais acordos a respecto da nosa lingua, concretados no Informe sobre o cumprimento do PXNLG, no Relatorio sobre o incumprimento da Carta Europea das Linguas ou na recente denuncia sobre a vulneración de dereitos lingüísticos presentada no Consello de Dereitos Humanos da ONU, na Mesa pola Normalización Lingüística decidimos dar un paso á fronte e impulsar, sen exclusións de ningún tipo, unha Declaraciónde unidade a prol da normalización da lingua galega, finalmente asinada pola inmensa maioría dos partidos actuantes en Galiza.

domingo, 20 de xullo de 2014

Ás voltas coa diversidade cultural. As conferencias de Claude Lévi-Strauss para a UNESCO

por María X. Rodríguez Valcárcel nas Voces de Prolingua:


Ás voltas coa diversidade cultural. As conferencias de Claude Lévi-Strauss para a UNESCO é o título dun volume que, baixo a responsabilidade de José M. Álvarez- Castro, vén de publicar Edicións da Curuxa. No mesmo recóllese a versión galega de tres conferencias que o antropólogo francés elaborara por encomenda da UNESCO: Raza e Historia (1947), Raza e Cultura (1970) e Reflexión (2005). Amais do editor, outras tres persoas participaron nos labores de tradución e revisión da obra: José Mª Anguita Jaén, Roberto Fernández Bermúdez e María Xosé Rodríguez Valcárcel.

venres, 21 de febreiro de 2014

A lingua materna segundo a Unesco

Hoxe, 21 de febreiro, celébrase por iniciativa da Unesco o Día da Lingua Materna. Van de seguido algunhas aclaracións extraídas da fonte limpa: directamente de notas da Unesco. Nelas poderemos comprobar que esta institución invita a que as linguas minorizadas como a nosa sexan e referentes nos libros de texto, na transmisión do saber científico, na educación infantil ou nas novas tecnoloxías. Non sería mal exercicio repasar a política lingüística da Xunta e comprobar, punto por punto, como o galego está sendo atacado en todos e cada un destes aspectos.
A SXPL na súa habitual volveu a sacar o santo da confusión en procesión. Botou na rede unha páxina con catro ligazóns e sen arrubiarse nin o máis mínimo declara que
todas as linguas humanas, e por suposto o galego, teñen o mesmo potencial para seren vehículo de investigación e de divulgación científica.
Nótese o coidado da redacción: o galego serve para a investigación e a divulgación, pero non para a escola, non para a transmisión. Precisamente o punto no que ten realmente importancia a política lingüística é o que se desbota. A razón?: a petición da Directora Xeral da Unesco, de antepoñerse ao prexuízo de non usar a lingua propia na transmisión do saber científico vai contra o corazón do decreto para o plurilingüismo que defende a Xunta.
No meu centro fixemos un tríptico para aclarar un pouco todas estas ideas que desde as oficinas da Xunta pretenden escurecer. Copio e pego o contido do tríptico:


O concepto de lingua materna
Todos temos a idea de que a lingua materna é a das primeiras palabras ou a da expresión do pensamento. Pero nunha situación como a nosa,  na que hai varias linguas en contacto o concepto lingua materna pode levar a confusión. Moitas veces úsase interesadamente como sinónimo da lingua de cada individuo en particular, no canto de facer referencia a un fenómeno da comunidade. Teñamos en conta que as linguas son construcións sociais.
O Día da Lingua Materna foi proclamado pola Conferencia Xeral da Unesco e celébrase o 21 de febreiro desde o ano 2000. Cando falamos de lingua materna, segundo a Unesco, estámonos a referir a unha lingua minorizada, normalmente con dificultades para a súa implantación social, e con desventaxas respecto doutra lingua estatal. En Galicia sería o galego quen podería cualificarse como lingua materna.

Cada ano a Unesco fai unha declaración co fin de poñer o foco nos problemas que padecen moitas linguas e promover a aplicación de políticas e estratexias que favorezan a diversidade lingüística. Así, cada 21 de febreiro chéganos unha mensaxe de Irina Bokova Directora Xeral da Unesco, destacando cada ano un tema que fai referencia a unha cuestión na que incidir na protección e o fomento das linguas maternas ou linguas con risco de exclusión. Na edición deste ano o tema a tratar é o das "linguas locais para a cidadanía
mundial: a ciencia en primeiro plano". Velaquí un extracto da declaración asinada por Irina Bokova:

Contrariamente á crenza común, as linguas locais son totalmente capaces de transmitir asmaterias científicas máis modernas, as matemáticas, a física e a tecnoloxía. Recoñecer esas linguas supón tamén abrir a porta a múltiples saberes tradicionais científicos a miúdo ignorados e enriquecer os nosos coñecementos.As linguas locais constitúen a maior parte das linguas que se falan no noso planeta no ámbito científico. Son tamén as máis ameazadas. Coa exclusión das linguas, os seus falantes vense privados do seu dereito humano fundamental ao coñecemento científico.


Declaracións de anos anteriores:
No ano 2013 a xornada centrouse especialmente no tema do libro escolar:
Nalgúns países, a falta de libros e manuais escolares escritos nas  linguas locais constitúe un obstáculo para o desenvolvemento e a inclusión social.  É tamén de feito unha privación elemental do dereito á liberdade de expresión.  As ferramentas dixitais permiten en ocasións suplir esta carencia, pero non bastan, e debemos facer todo o posible para garantir unha difusión máis equitativa dos materiais e os libros que todas as persoas, sobre todo os  nenos, poderán ler na lingua que elixan, incluída a súa lingua materna. 
O ano 2012 estivo adicado ao emprego das linguas locais na educación infantil:
As linguas maternas das poboacións excluídas, como os pobos indíxenas, quedan a miúdo ignoradas polos sistemas educativos. Permitíndolles aprender, desde a máis tenra idade, na súa lingua materna e logo noutros idiomas, nacionais, oficiais ou outros, promóvese a igualdade e a inclusión social.

No 2011 o tema central referíase ao uso das tecnoloxías para a promoción das linguas minorizadas
As tecnoloxías da información e a comunicación poden resultar especialmente útiles para fomentar as linguas maternas. Debemos aproveitar o poder do progreso para protexer as distintas visións do mundo e promover todas as fontes de coñecemento e as formas de expresión. Estes son as fíos con que se tece a  historia da humanidade. A innovación, a flexibilidade e a interacción social que constitúen a cerna das novas tecnoloxías da información e a comunicación poden contribuír ao logro destas metas. Neste Día Internacional da Lingua Materna comprometámonos a obrar consonte este sentido. 

Ano 2012: A Unesco recomenda o ensino infantil nas linguas locais
“O galego, "varrido" do 95% do ensino infantil nas cidades” (10/10/2012) en Praza Pública

Ano 2013: A Unesco promove o libro escolar nas linguas locais

“Substituír os libros en galego custará seis millóns de euros” (25/08/2010) no Xornal

Ano 2014: A Unesco recomenda o ensino das ciencias nas linguas propias

“Matemáticas, sólo en castellano durantePrimaria y Secundaria” (26/05/2010) en El Correo Gallego